Menu
Breadcrumb

Ecologie

Dankzij de voorbeeldige samenwerking tussen de Rijnoeverstaten van de ICBR is de ecologische toestand van de Rijn en zijn zijrivieren verder verbeterd. Het ziet ernaar uit dat de meeste doelen in verband met het ecologische herstel van de Rijn, die zijn gesteld in het ICBR-programma voor de duurzame ontwikkeling van de Rijn (kortweg “Rijn 2020” genoemd), zullen worden bereikt voor het doeljaar. De tot 2012 gemaakte vorderingen worden voorgesteld in de brochure “Rapport over de voortgang van Rijn 2020“.

Uiterwaarden van de Rijn worden weer overstroomd, oude strangen zijn weer aangetakt aan de rivier en over kleine trajecten is de structuurrijkdom in de oeverzone verhoogd. Het aantal planten- en diersoorten is gestegen en de zalm en andere trekvissen kunnen sinds 2006 weer van de Noordzee naar Straatsburg zwemmen.

Ook het aaneenschakelen van de verschillende leefgebieden langs de Rijn tot een samenhangend biotoopnetwerk van het Bodenmeer tot de zee verloopt succesvol. In de aanpak die de ICBR hiervoor heeft ontwikkeld, zijn er concrete doelen gesteld en prioritaire gebieden aangewezen en worden water-, natuur- en hoogwaterbescherming met elkaar verbonden.

Echter, ondanks de behaalde successen voldoet de ecologische functionaliteit van het Rijnsysteem nog niet helemaal aan de verwachtingen. Vooral de ecologische passeerbaarheid van de Rijn (van het Bodenmeer tot de zee) en de zijrivieren is nog voor verbetering vatbaar. Andere doelstellingen zijn de verhoging van de structuurrijkdom in de oeverzone van de Rijn en de Rijntakken (Rijn 2020, balans 2005) en de verruiming van de uiterwaarden.

Voor het herstel van de ecologische passeerbaarheid van de Rijn en zijn zijrivieren heeft de ICBR een “Masterplan trekvissen Rijn” ontwikkeld (ICBR-rapport 179). In het eerste, uitgebreide voortgangsrapport over het Masterplan (ICBR-rapport 206) wordt een overzicht gegeven van de maatregelen die sinds 2009 zijn uitgevoerd in de programmawateren van het Rijnstroomgebied.

Deze ecologische ruggensteun is nodig, omdat veel waterbouwkundige maatregelen aan de Rijn zelf en aan bijna alle zijrivieren de hydrologische en morfologische omstandigheden ingrijpend hebben veranderd. Het aftakken van meer dan 85 procent van de uiterwaarden van de Duits-Franse Bovenrijn en de Duitse Nederrijn heeft bijvoorbeeld geleid tot een immens verlies aan leefgebieden en voor de Rijn kenmerkende fauna en flora.

Wist je dat ...

het ecosysteem van de Rijn kan worden vergeleken met een mozaïek?

De 1233 km lange stroom is op geen enkele plaats hetzelfde. De eigenschappen van het water en de rivierbedding veranderen in de loop van de rivier, wat ervoor zorgt dat ook de soortensamenstelling van de honderden planten en dieren die zich thuis voelen in en aan de Rijn en zijn zijrivieren voortdurend varieert.